22 Mart 2016 tarihinde Pakistan ile çerçeve anlaşması imzalanan ve ardından nihai sözleşmesi imzalanması planlanan Serbest Ticaret Anlaşması (STA), 2011 yılında kısmen de olsa korumaya aldığımız tekstil ve hazır giyim sektörüne son derece zarar verecektir.
Türk Tekstil Sanayisi, uzun yıllar boyunca desteklenmiş, tedarik zincirinin her halkasında dünya çapında hatırı sayılır konuma gelmeyi başarmıştır. Halen Türk Tekstil-Hazır giyim ve Deri sektörünün global tekstil pazarından aldığı pay % 4 civarında olup, bu payı korumak ve büyütmek, içinde bulunduğumuz kırılgan ekonomik yapının güçlendirilmesi için gereklidir. İhracatımızın yaklaşık %20 sini oluşturan ve istihdam ettiği çok sayıda insan ile sosyal yapının da korunmasına destek olan Tekstil sektörümüzün Pakistan ile imzalanacak Serbest Ticaret Anlaşması’ na dikkatlice yaklaşması gerekmektedir.
2011 yılına dek artan bir ivme gösteren Pakistan’dan yapılan ithalat, alınan ek koruma önlemleri ile azalma eğilimine girmiştir. Olası bir Serbest Ticaret Anlaşması, 5205-5208-5209-6302 sayılı Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu içeriği olan pamuk ipliği üretimi, pamuklu mensucat ve ev tekstilleri ile ilgili alanlarda ulusal üretim tedarik zincirine büyük zararlar verebilecektir. Pakistan; Serbest Ticaret Anlaşmasını imzaladığı tüm ülkelere tekstil ürünleri ihracatını arttırmış olup, aynı durumun ülkemiz için de gerçekleşmesi, Pakistan’ın kendi üreticilerine verdiği ihracat teşvikleri nedeniyle yakın bir olasılıktır.
Ayrıca Pakistan’ın Çin ve Bangladeş gibi ülkeler ile imzalamış olduğu Serbest Ticaret Anlaşmaları ile, Türkiye’ye olan tekstil ürünleri ihracatı patlama yapacaktır. Bu anlaşma ile Çin menşeli tekstil ürünlerinin trafik sapması yoluyla ülkemize girmesine de yol açılacaktır
Türkiye’nin 2015 yılı itibariyle Pakistan’dan gerçekleştirdiği 310 milyon dolarlık ithalatın 216 milyon doları, yani yaklaşık yüzde 70’i tekstil ve hazır giyim ürünlerinden oluşmaktadır. Olası bir Serbest Ticaret Anlaşması ertesinde tekstil ve hazır giyim ürünlerinde Pakistan’dan ithalatta çok hızlı bir yükseliş olacaktır. Çin ve Bangladeş gibi ülkelerin ucuz tekstil ve hazır giyim ürünlerinin Pakistan üzerinden Türkiye’ye girişinin önü açılırsa, ülkemizde tekstil ve hazır giyim fabrikalarının büyük bölümü kapanacaktır.
2011 yılında uygulamaya konan ek vergi öncesinde Pakistan, Türkiye’nin tekstil ürünleri ithalatında yüzde 11’e yaklaşan pay almaktaydı. Bu tarihte başlanan ek vergi sonrası ithalatın toplam içindeki payı yüzde 4’e kadar düşmüştü. Türkiye-Pakistan Serbest Ticaret Anlaşması imzalanırsa, ek vergi uygulaması ile getirilmiş olan korunma önlemleri kaldırılmış olacaktır. 2011’de uygulamaya başladığımız ek vergiler sayesinde tekstil ve hazır giyim sanayimizde en az 200 bin ilave istihdam sağlanmıştır. Tekstil ve hazır giyim sektöründe oluşacak haksız rekabet koşulları üreticileri son derece olumsuz etkileyecektir. Öncelikle konfeksiyon ve hazır giyim sanayisi, sonrasında da diğer tekstil kollarında ciddi istihdam kayıpları olacaktır.
“Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği anlaşması kapsamında AB’nin onayı alınmadan bu anlaşmanın imzalanması durumunda, AB’ye en fazla ihracat yapan başta tekstil ve hazır giyim sektörü gibi sektörler, AB’nin fiziki ve hukuki önlemleri ile de karşı karşıya kalacaktır.
Pakistan ve Türkiye arasında imzalanacak serbest “ticaret anlaşması ‘ 1991 yılındaki benzer bir krizin tekrar yaşanmasına yol açacaktır.
2011 yılında Türkiye Pakistan’dan 600 milyon dolarlık tekstil ve hazır giyim ürünü ithal etti. Ek gümrük vergisi konulunca rakam 2016 sonu itibariyle 200 milyon dolara indi. Eğer ek vergi olmasaydı 2016 sonunda Türkiye’nin Pakistan’dan tekstil ve hazır giyim ithalatı 1.6 milyar dolara ulaşacaktı.
İhracat rakamlarında ise durumun tam tersi nitelikte olduğunun altını çizerek, Türkiye’nin Pakistan’a olan 289 milyon Dolar’lık toplam ihracat rakamının sadece 32 milyon dolar’lık kısmını tekstil ve hazır giyim ihracatının oluşturduğuna ve bu rakamın ise toplam ihracatın % 11’i olduğunu ifade etmek isteriz.
Bilindiği üzere Denizli ili 2.7 milyar Doların üzerinde ihracat gerçekleştirmektedir. Bu rakamın % 50 si tekstil ürünleridir. Bu sektördeki 2000 üzerindeki işyerinde yaklaşık 45.000 kişi çalışmaktadır.
Denizli de yaklaşık olarak çeşitli dallardan 1.000 civarında mühendis arkadaşımız bu sektördeki işyerlerinde istihdam edilmektedir. Yukarıda belirttiğimiz üzere Pakistan ile serbest ticaret anlaşmasının imzalanması ile bu işyerlerinin büyük bir çoğunluğu kapanmak zorunda kalacak ve birçok kişi işsiz kalacaktır.
Tekstil sektörüne uzun yıllar boyunca verilen destek ve gösterilen çabaların ardından oluşmuş iş alanlarının kaybedilmemesi ve bu alanların dönüşüm geçirerek sonraki kuşaklara aktarılması gerektiğini söylemekteyiz.
Bu bağlamda Pakistan’la imzalanması planlanan bu anlaşmanın yapılmaması gerektiği düşüncesindeyiz.
Kamuoyuna duyurulur.
Saygılarımızla
23.Şubat.2017
TMMOB Denizli İl Koordinasyon Kurulu